Home T́m Ca Dao Trang Chủ Toàn Bộ Danh Mục e-Cadao English

Thư Mục

 
Lời Phi Lộ
Lời Giới Thiệu
Cách Sử Dụng
Dẫn Giải
Diêu Dụng
Cảm Nghĩ
 
Ẩm Thực
Chợ Quê
Cội Nguồn
Cổ Tích
Lễ Hội
Lịch Sử
Ngôn Ngữ
Nhân Vật Nữ
Nhạc Cụ Việt Nam
Phong Tục Tập Quán
Quê Ta
Tiền Tệ Việt Nam
Tiểu Luận
Văn Minh Cổ
Vui Ca Dao
 
Trang Nhạc Dân Ca
 
Trang Chủ
 

 
 

 

 
 

Di tích kiến trúc: Đ́nh Điều Ḥa

 

 

Đ́nh Điều Ḥa
Di tích tọa lạc tại số 101, đường Trịnh Hoài Đức, phường 2, thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang. 

Do nằm trong địa vực trung tâm thành phố, giữa khu dân cư nên việc đi đến di tích bằng các phương tiện giao thông đường bộ rất thuận tiện. Từ ngă ba Trung Lương trên Quốc lộ I, rẽ vào đường Ấp Bắc chạy thẳng xuống đường Nguyễn Trăi, quẹo qua Hùng Vương chạy về hướng Chợ Gạo, qua khỏi Cầu Quay rẽ trái vào đường Trịnh Hoài Đức khoảng 300m là đến di tích.

Đ́nh Điều Ḥa là một công tŕnh kiến trúc nghệ thuật có quy mô xây dựng lớn, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc được thể hiện qua cấu trúc xây dựng và các mảng chạm khắc trang trí bên trong.

Đây là nơi tập trung và bảo tồn nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể của Tiền Giang. Hiện trong đ́nh c̣n lưu giữ, bảo quản các sưu tập lư, đỉnh đồng, sưu tập binh khí thờ, và nhiều cổ vật gốm sứ của Trung Quốc thế kỷ XVIII - XIX. Đặc biệt là nghi thức hành lễ cúng bái trong đ́nh có từ các thế kỷ trước vẫn c̣n lưu lại cho đến nay.

Với phong cách kiến trúc nghệ thuật thời nhà Nguyễn, đ́nh Điều Ḥa xứng đáng là di sản văn hóa quư hiếm của nhân dân Tiền Giang nói riêng, và nhân dân cả nước nói chung.

Do có ư thức bảo quản ǵn giữ tốt và thường xuyên được nhân dân địa phương đóng góp tu bổ, nên ngày nay Đ́nh Điều Ḥa rất khang trang, giữ nguyên được giá trị sử dụng ban đầu và c̣n nhiều cổ vật quư hiếm có từ khi đ́nh mới được thành lập vào thế kỷ XVIII. Đồng thời cũng thu hút được nhiều khách tham quan lui tới nhất là các dịp cúng lệ Kỳ yên hàng năm của đ́nh (16-17-18 tháng 02 và 16-17-18 tháng 10 âm lịch)

Nh́n về tổng thể hiện trạng xây dựng có lối như chử “thập” (+), nhưng theo hiện trạng cũ theo trục Bắc – Nam , đ́nh có cấu trúc theo lối chữ Tam (≡).

 Trên mặt dựng của cổng có 3 chử Hán “Đ́nh Điều Ḥa”, phía sau trang trí một một bức tranh “Thất Hiền Quá Hải”, bên dưới thân trụ cổng có đôi câu đối của ông Cao Xuân Dục viết tặng đ́nh khi về thăm đ́nh vào năm Duy Tân thứ I. Nội dung:

“Tứ hải bổn đồng phùng thuận trị

Nhất thôn phong hóa hảo Điều Ḥa ”

Qua cổng Tam quan là sân kiểng, bên trái có bàn thờ Thần Nông, bởi v́ nơi đây là ruộng tịch điền và bàn thờ Thần Nông của thôn Điều Ḥa có trước khi đ́nh được dời về đây.

Bước lên bậc tam cấp bằng xi măng là mặt dựng nhà vơ qui. Mặt dựng h́nh tháp gồm hai tầng, trên đỉnh trang trí h́nh “Lưỡng long tranh châu”, bốn góc mái của tầng một trang trí Tứ linh bằng men xanh; góc mái tầng hai trang trí h́nh cánh én, cuối mái ngói trang trí sứ men xanh h́nh cánh và gương sen. Trên mặt dựng tầng hai có 3 chữ Hán “Đ́nh Điều Ḥa” đắp bằng xi măng; mặt dựng của tầng một là bảng hiệu Đ́nh Điều Ḥa bằng chữ quốc ngữ. Vào trong chánh điện, gian giữa với các mảng chạm khắc bên trên là “Long Phụng tranh châu”. Phía dưới là Bát tiên cởi thú; phía trên bao lam là những khuôn chạm Tứ quư, Tứ linh, Mai Điểu, Tùng Lộc, Liên áp quả (vịt – sen) và trên cùng là tấm hoành được sơn son thiếp vàng và chạm Tứ linh. Trên 2 cột là đôi liễng chạm 2 lớp câu đối có nội dung:

Miếu mạo nguy nga tân cựu tôn ty triêm thánh đức

Oai linh hách diệu sỹ nông công măi mộc thần ân.

Trên 2 hàng cột 2 bên trang trí hoành phi, bao lam chạm trổ sơn son thếp vàng với họa tiết trang trí Tứ quư, Tứ linh, Mai Lan Cúc Trúc, hoa trái ...

Đặc biệt, ở hàng cột ngoài cùng trong chánh điện, có đôi câu đối của Thượng Thư Cao Xuân Dục một lần ghé qua đ́nh đă đề tặng:

"Tứ hải bổn đồng phùng thuận trị

Tóm lại, họa tiết và hoa văn trang trí ở đ́nh Điều Ḥa hầu hết được lấy ra từ những h́nh tượng và điển tích trong Nho giáo, Phật giáo và Tứ linh,Tứ quư và các vật tượng trưng với hàm ư, cầu mong cho dân trong làng xóm được b́nh an; trong gia đạo được hạnh phúc; con cháu giàu sang phú quư; thiên nhiên mưa thuận gió ḥa, mọi sự vật được trường tồn.

Trải qua hơn 200 năm tồn tại và qua nhiều lần tu bổ, đ́nh Điều Ḥa vẫn c̣n giữ đuợc dáng vẻ ban đầu, trông rất khang trang và c̣n sử dụng được lâu dài.

Những vị tiền bối có công khởi dựng đ́nh là các ông Nguyễn Văn Kiên, Nguyễn Văn Trước, Trương Văn Ân. Nhân dân đă tôn thờ 3 vị tiền bối này là Tiền Hiền Cẩm Địa và Hậu Hiền Khai Khẩn, và đến nay vẫn c̣n thờ ở trong đ́nh.

Trước kia Đ́nh Điều Ḥa được dùng làm trạm dừng chân của các quan lại dưới triều Nguyễn đi công tác ở địa phương muốn nghỉ lại qua đêm hoặc chờ đ̣ qua sông. Đồng thời đ́nh c̣n là nơi thờ cúng Thành Hoàng Bổn cảnh của nhân dân trong vùng. Đến giữa thế kỷ thứ XIX, đ́nh Điều Ḥa được sử dụng với một chức năng duy nhất: thờ cúng Thành Hoàng và những vị Tiền hiền. Nơi đây, hàng năm vào những ngày lễ hội Kỳ Yên ( 16-17-18 tháng 02 và 16-17-18 tháng 10 âm lịch) nhân dân đă đến cầu an cho sự yên b́nh của làng xóm và tổ chức các hội thi làm bánh, đồ xôi, chưng nghi (bằng những loại trái cây của địa phương). Hội đ́nh kéo dài 3 ngày 3 đêm, mỗi đêm đều có rước đoàn hát về hát bội các tuồng có nội dung phản ánh các điển tích Trung Quốc như: Lưu Kim Đính giải giá Thọ Châu; San Hậu v.v... có hàng ngàn người đến cầu an và xem hát.

Di tích đ́nh Điều Ḥa đang được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xem xét công nhận di tích cấp quốc gia dự kiến vào cuối năm 2008./.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch


Nguồn: tiengianggov

 

Sưu Tầm Tài Liệu và Web Design

  Hà Phương Hoài

Hỗ Trợ Kỹ Thuật

Hoàng Vân, Julia Nguyễn

Web Database

Nguyễn Hoàng Dũng
Xin vui ḷng liên lạc với  haphuonghoai@gmail.com về tất cả những ǵ liên quan đến trang web nầy
Copyright © 2003 Trang Ca Dao và Tục Ngữ
Last modified: 10/19/17